بررسی فقهی ازاله مو در حال احرام از نگاه فریقین
37 بازدید
محل نشر: (جلد 1 دانشنامه حج وحرمین)
نقش: نویسنده
سال نشر: 2/92
وضعیت چاپ : چاپ شده
نحوه تهیه : فردی
زبان : فارسی
زدودن موي بدن، از محرمات احرام ازاله از ريشه «ز ـ و ـ ل» و به معناي رفع كردن و زدودن، از ميان بردن، و دور ساختن است.[1]مقصود از ازاله مو در منابع فقهي، ستردن و از ميان بردن مو با هر وسيله ممكن است. اين موضوع به منزله يكي از محرمات احرام، پيرو طرح آن در قرآن كريم (بقره/2، 196) و روايات[2]، در نخستين منابع فقهي مطرح شده[3]و همواره فقيهان در مبحث محرمات احرام به بررسي احكام آن پرداخته‌اند. در فلسفه حرمت آن گفته‌اند: ازاله نوعي رفاه‌طلبي است و با حالت احرام منافات دارد. حكم ازاله موي احرام‌گزار 1. ديدگاه فقيهان امامي: همه فقيهان امامي[4]، ازاله مو از سراسر بدن احرام‌گزار از جمله سر، صورت، ابرو، زير بغل و شرمگاه را جز در صورت ضرورت، حرام دانسته‌اند.[5]در حرمت ازاله، فرقي ميان انواع آن چون تراشيدن، كندن و ازاله با مواد زايل‌كننده نيست.[6]همچنين كم يا بسيار بودن مقدار مو اثري در اين حكم ندارد.[7]براي حكم حرمت، به قرآن، به ويژه آيه 196 بقره/2 استناد شده كه به صراحت احرام‌گزاران را تا فرارسيدن هنگام قرباني در منا، از تراشيدن موي سر نهي كرده است[8]: {وَلا تَحلِقُوا رُءُوسَكُم حَتَّى يَبلُغَ الهَديُ مَحِلَّهُ}. پشتوانه ديگر، حديث‌هاي گوناگونند كه برخي از آن‌ها صحيح قلمداد شده‌اند[9]؛ از جمله روايت حريز[10]كه امام صادق(عليه السلام) حجامت احرام‌گزار را تنها تا هنگامي كه به حلق يا قطع مو نينجامد، بي‌اشكال مي‌داند. واژه «قطع» در روايات، همه انواع ازاله مو و نيز همه جاي‌هاي بدن را در برمي‌گيرد.[11]حديث‌هاي[12]دلالت‌گر بر وجوب كفاره براي ازاله مو، نيز بر پايه ملازمه، مي‌توانند پشتوانه حرمت مزبور باشند.[13]فقيهان با توجه به عموميت دليل، ازاله موي احرام‌گزار به دست ديگري را حتي اگر محرم نباشد، حرام مي‌دانند.[14]در جواز ازاله موي غير محرم به دست احرام‌گزار اختلاف است.[15]برخي از فقيهان متقدم[16]و متأخر امامي[17]به جواز آن قائل‌ هستند؛ زيرا انجام دادن اين كار براي خود آن شخص مانع شرعي ندارد و احرام‌گزار نيز مي‌تواند اين كار را براي او انجام دهد.[18]در صورت شك در حكم اين كار، به پشتوانه اصل برائت، ازاله‌كننده هيچ تكليفي ندارد.[19]ديدگاه ديگر در اين ‌باره، حرمت ازاله است كه برخي از فقيهان مقدم[20]و متأخر[21]و شماري از فقيهان هم‌روزگار[22]بدان باور دارند. از پشتوانه‌هاي اين رأي، حديثي صحيح از امام صادق(عليه السلام)[23]در نهي احرام‌گزار از تراشيدن موي غير محرم است. ادامه مقاله در لینک: http://hajj.ir/99/3316
آدرس اینترنتی